Διδακτικά αντικείμενα ειδικοτήτων

ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ

Το μάθημα των Εικαστικών αποτελεί μια πολύτιμη μαθησιακή εμπειρία, όπου ο/η μαθητής/τρια εργάζεται και ερευνά θέματα εικαστικών τεχνών, συνδέοντας την υποκειμενική οπτική, τη συναισθηματική εμπλοκή και την κριτική σκέψη. Η ανάπτυξη των διερευνητικών ικανοτήτων, μέσω της βιωματικής εικαστικής μάθησης, γίνεται με θέματα τα οποία αναδεικνύουν συνδέσεις με την πολιτισμική και κοινωνική εμπειρία του/της κάθε μαθητή/τριας, η οποία αντικατοπτρίζει όψεις του σύγχρονου οπτικού πολιτισμού. Επομένως, ο γενικός σκοπός του μαθήματος των Εικαστικών είναι οι μαθητές/τριες να γνωρίζουν, να μετέχουν και να απολαμβάνουν τη δημιουργική εικαστική διερεύνηση μέσα από την καλλιέργεια ενός πολύπλευρου οπτικού γραμματισμού, ώστε να ερμηνεύουν, να αξιολογούν και να επιλέγουν συνειδητά τρόπους συμμετοχής τους στον οπτικό πολιτισμό. Ταυτόχρονα η ανάπτυξη των κριτικών ικανοτήτων τούς επιτρέπει να κατανοούν και να εκτιμούν την παγκόσμια πολιτιστική κληρονομιά με ευαισθησία στις κοινωνικές, πολιτισμικές αξίες.
Ειδικοί Στόχοι
Οι μαθητές/-τριες στο Δημοτικό να είναι σε θέση:
− Να πειραματίζονται με τεχνικές, απλά υλικά και διαδικασίες εικαστικής διερεύνησης.
− Να χρησιμοποιούν κατάλληλα τις τεχνικές, τα απλά υλικά και τις διαδικασίες εικαστικής διερεύνησης σε απλά ερευνητικά σχέδια.
− Να ανακαλύπτουν και να επεξεργάζονται όψεις της καθημερινής κοινωνικής και πολιτισμικής εμπειρίας τους, καθώς και προσωπικά τους βιώματα μέσα από την εικαστική διερεύνηση.
− Να αναπτύσσουν την παρατηρητικότητά τους στο ανθρωπογενές και φυσικό περιβάλλον και να κατανοούν τον τρόπο με τον οποίο οι εικόνες και τα υλικά πράγματα παρουσιάζουν ιδέες και αξίες για την κοινωνία και τον πολιτισμό.
−Να αναπτύσσουν την αντίληψή τους και την ευαισθησία τους σε θέματα αειφόρου ανάπτυξης, μέσα από εικαστική διερεύνηση.
−Να εξοικειωθούν με τα πολυμέσα και τις εφαρμογές των ΤΠΕ, ως διερευνητικά και δημιουργικά εργαλεία, στις εικαστικές τέχνες.
− Να γνωρίζουν και να χρησιμοποιούν απλές στρατηγικές ανάλυσης και κατανόησης των εικόνων και των εικαστικών έργων.
− Να εκφράζουν ιδέες με αυτοπεποίθηση και επάρκεια αναπτύσσοντας κατάλληλο λεξιλόγιο για την επικοινωνία ιδεών και σκέψεων.
− Να αναπτύσσουν την ικανότητά τους για κριτική σκέψη.
−Να αναπτύσσουν την επινοητικότητα και το ερευνητικό πνεύμα στοχεύοντας σε πρωτότυπες και προσωπικές λύσεις.
− Να γνωρίσουν και να αναγνωρίσουν τις όψεις του εαυτού τους που συνδέονται με την αναγνώριση και τη διαχείριση των συναισθημάτων τους, καθώς και με τις κοινωνικές δεξιότητες μέσω της εικαστικής δημιουργίας.
− Να συνδέουν την εικαστική δημιουργία με το ευρύτερο κοινωνικό, πολιτισμικό και ιστορικό πλαίσιο ή συγκείμενο.
− Να απολαμβάνουν σε όλη τους τη ζωή την επαφή με τις τέχνες.

ΘΕΑΤΡΙΚΗ ΑΓΩΓΗ

Σκοπός της Θεατρικής Αγωγής στο Δημοτικό είναι η υποβοήθηση της πνευματικής εξέλιξης, η κοινωνικοποίηση και η ενεργοποίηση των δημιουργικών δυνατοτήτων των μαθητών/-τριών. Με τη συμμετοχή τους σε εκπαιδευτικά περιβάλλοντα στα οποία προωθούνται η θεατρική έκφραση, η επικοινωνία και η συνεργασία, οι μαθητές/-τριες αποκτούν βιωματική σχέση με τα κείμενα, τους θεατρικούς ρόλους και τις αξίες που αναδεικνύουν. Έτσι, τίθενται οι βάσεις για την αισθητική καλλιέργεια, τη μύηση στον διάλογο και την απόκτηση γνώσεων και δεξιοτήτων, στάσεων και αντιλήψεων που τους/τις καθιστούν δημιουργικά δρώντες ανθρώπους.

Η Θεατρική Αγωγή αποσκοπεί:

-στην ενδυνάμωση της προσωπικότητας των μαθητών/-τριών,
-στην ομαδοσυνεργατική μάθηση, την ανάπτυξη συνείδησης του ακροατηρίου και την καλλιέργεια της ενσυναίσθησης,
-στην ενεργητική και ισότιμη εμπλοκή των μαθητών/-τριών για τη δημιουργία αυθεντικού περιβάλλοντος,
-στην ελεύθερη έκφραση των μαθητών/-τριών,
-στην ενδυνάμωση της πολλαπλής νοημοσύνης και του μνημονικού καταγραφέα,
-στην ανάπτυξη της προσωπικής και συλλογικής πολιτισμικής ταυτότητας και της καλλιέργειας της αισθητικής αντίληψης και κοινωνικότητας,
-στην ανάδειξη των ενδιαφερόντων και κλίσεων των μαθητών/-τριών,
-στην ανάπτυξη ικανότητας δημιουργίας σύνθετων και πολυτροπικών μηνυμάτων και αναπαραστάσεων της κοινωνικής πραγματικότητας,
-στην ευαισθητοποίηση σε καίρια ζητήματα παγκόσμιας σημασίας (βιωσιμότητα, αειφορία κ.λπ.), για απόκτηση «δεξιοτήτων ζωής».

Ειδικότερα, η Θεατρική Αγωγή στοχεύει ανάλογα με τη σχολική τάξη:

-στην εξωτερίκευση του ψυχοπνευματικού και συναισθηματικού πλούτου των μαθητών/-τριών μέσω των εκφραστικών τους μέσων (σώμα, φωνή, χειρονομίες, λόγος),
-στην αλληλεπίδραση κάθε μαθητή/-τριας με το περιβάλλον (έμψυχο, άψυχο) και με τους «άλλους» στην ομάδα,
-στη χρήση δραματικών (κειμενικών) και θεατρικών (σκηνικών) κωδίκων σε όλα τα γνωστικά αντικείμενα του Προγράμματος Σπουδών και -στην εξοικείωση των μαθητών/-τριών με πρωτότυπη παραγωγή του δραματικού λόγου σε απλές και σύνθετες μορφές κειμένων και θεαμάτων,
-στη δημιουργική σύζευξη της παραδοσιακής πρακτικής του δράματος και του «ζωντανού θεάματος» της θεατρικής ψευδαίσθησης με τις δυνατότητες των ψηφιακών μέσων και της «διαμεσολαβημένης εμπειρίας» της εικονικής πραγματικότητας,
-στην επαφή των μαθητών/-τριών με το θέατρο ως κοινωνικό φαινόμενο, φορέα πολιτισμού και κοσμικό γεγονός και στη γνωριμία τους με τις ποικίλες διαχρονικά μορφές του,
-στην εξοικείωσή τους με το «λεξιλόγιο του θεάτρου» και στην απόκτηση δεξιοτήτων ενεργητικής ακρόασης και θέασης,
-στη δημιουργία σύγχρονων και καινοτόμων πολιτιστικών εκδηλώσεων με ανάδειξη της διαθεματικότητας, της διαπολιτισμικότητας, της συνεργατικής και βιωματικής μάθησης,
-στην υποστήριξη των μαθητών/-τριών για σύνδεση της εμπειρίας τους στο «εδώ και τώρα» με το περιεχόμενο της εκάστοτε πολιτιστικής, εορταστικής εκδήλωσης,
-στην επαφή των μαθητών/-τριών με την πράξη της θεατρικής επικοινωνίας, μέσω της σύμπραξης των τεχνών και, επιπλέον, με σκηνικούς συντελεστές για πραγματοποίηση του θεάματος, καθώς και στην ευαισθητοποίησή τους σχετικά με ζητήματα της σκηνικής έκφρασης,
-στη γνωριμία των μαθητών/-τριών με πρόσωπα και γεγονότα από την ιστορία του θεάτρου και -μέσω αυτών- στην επαφή τους με αξίες και πρότυπα διαφορετικών εποχών και πολιτισμών με στόχο την καλλιέργεια διαπολιτισμικής συνείδησης,
-στην παραγωγή πολιτιστικών προϊόντων από τους/τις μαθητές/-τριες και στην ανάληψη, εκ μέρους τους, της ευθύνης για τη διάχυσή τους στο ενδοσχολικό και στο εξωσχολικό περιβάλλον.

ΜΟΥΣΙΚΗ ΑΓΩΓΗ

Σύμφωνα με το διαθεματικό πλαίσιο σπουδών για τη Μουσική, σκοπός της μουσικής αγωγής είναι, πρωταρχικά, η ανάπτυξη και η καλλιέργεια της ικανότητας για αισθητική απόλαυση κατά την ακρόαση, εκτέλεση και δημιουργία μουσικής, ως μίας από τις εκδηλώσεις καλλιτεχνικής έκφρασης και δημιουργικότητας του ανθρώπου. Η μουσική αγωγή αποβλέπει στη γενικότερη καλλιέργεια της δημιουργικότητας και της προσωπικότητας των μαθητών μέσα από την ενεργητική ακρόαση και τις βιωματικές δραστηριότητες μουσικής δημιουργίας και εκτέλεσης.

Οι μαθητές τραγουδούν, παίζουν με μουσικοπαιδαγωγικά ρυθμικά κρουστά αλλά και κρουστά σώματος (body percussion), κουβάδες (bucket drumming), καθώς και με μελωδικά κρουστά (Boomwhackers, μεταλλόφωνα) και γιουκαλίλι του σχολείου, βιώνοντας πρώτα και μετά κατακτώντας τις θεωρητικές έννοιες της διάρκειας, του τονικού ύψους κ.ο.κ., της μουσικής. Για τη διδασκαλία αξιοποιείται η ειδικά εξοπλισμένη αίθουσα μουσικής του σχολείου, όπου οι μαθητές, χωρισμένοι, για παιδαγωγικούς λόγους, σε προκαθορισμένες ομάδες συνεργάζονται και πράττουν μουσική χρησιμοποιώντας όλα τα μέσα που προαναφέρθηκαν.

Η εκπαιδευτικός Μουσικής Αγωγής, σε συνεργασία και τους δασκάλους των τμημάτων αλλά και τους γονείς των μαθητών, στοχεύει στην εκπαίδευση των μαθητών και σε πιο βιωματικές συνθήκες διδασκαλίας και ζωής, συνθήκες που ταυτίζονται με το πλαίσιο για τις δεξιότητες του

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ

Γενικός σκοπός του Προγράμματος Σπουδών του ΤΠΕ και Πληροφορικής στο Δημοτικό Σχολείο είναι όλοι/-ες οι μαθητές/-τριες να έχουν αυξημένες ευκαιρίες και δυνατότητες ώστε να αναπτύξουν τις απαραίτητες ψηφιακές και υπολογιστικές ικανότητες (γνώσεις, δεξιότητες, συμπεριφορές, στάσεις και αξίες), που τους επιτρέπουν να αξιοποιούν επαρκώς υπολογιστικά συστήματα, ψηφιακές συσκευές και το διαδίκτυο, ώστε να συλλέγουν, να οργανώνουν, να διαχειρίζονται και να αναλύουν δεδομένα, να εκφράζονται, να επικοινωνούν και να συνεργάζονται, να δημιουργούν προγράμματα και να επιλύουν προβλήματα με υπολογιστικό τρόπο εντός και εκτός σχολείου και, τέλος, να αντιλαμβάνονται τις επιπτώσεις της ψηφιακής τεχνολογίας στην κοινωνία και τον πολιτισμό, καθώς και να επιδεικνύουν συμπεριφοράς ενεργού και υπεύθυνου πολίτη.

Οι στόχοι του Προγράμματος Σπουδών αφορούν την επίτευξη του ψηφιακού και του πληροφορικού γραμματισμού και την οικοδόμηση της υπολογιστικής σκέψης και εμπερικλείουν πέντε διαστάσεις: την τεχνολογική (θεμελιώδεις γνέσεις και δεξιότητες χρήσης ψηφιακών τεχνολογιών), τη γνωστική, την κοινωνική (διαχείριση πληροφοριών, επικοινωνία, συνεργασία), τη διάσταση επίλυσης προβλημάτων με ψηφιακές τεχνολογίες (δημιουργικότητα, μοντελοποίηση, λήψη απόφασης, κριτική ικανότητα, καινοτομία) και τη διάσταση ψηφιακής κουλτούρας που αφορά γνέσεις, δεξιότητες, στάσεις, συμπεριφορές και αξίες αναφορικά με την ψηφιακή μάθηση, την ψηφιακή πολιτειότητα και την ψηφιακή ασφάλεια.

Μετά την ολοκλήρωση του Δημοτικού Σχολείου, όλοι/-ες οι μαθητές/-τριες επιθυμούμε να είναι ικανοί/-ές:

− να χρησιμοποιούν με επάρκεια υπολογιστικά συστήματα, ψηφιακές συσκευής και το διαδίκτυο σε δραστηριότητες εντός και εκτός σχολείου για να μαθαίνουν ή για να αντιμετωπίζουν ζητήματα καθημερινής ζωής,
− να εντοπίζουν προβλήματα του πραγματικού κόσμου που μπορούν να επιλυθούν υπολογιστικά και να τα μετασχηματίζουν για τον σκοπό αυτό,
− να αναπτύσσουν ψηφιακό περιεχόμενο και να δημιουργούν ψηφιακά τεχνουργήματα με ποικίλους τρόπους,
− να οργανώνουν, να διαχειρίζονται, να επεξεργάζονται και να αναλύουν ψηφιακά δεδομένα ώστε να αναπαριστούν πληροφορίες και να τα αξιοποιούν για τη λήψη αποφάσεων,
− να επικοινωνούν, να συνεργάζονται και να μαθαίνουν με τη χρήση ψηφιακής τεχνολογίας,
− να αναλύουν, να σχεδιάζουν, να αναπαριστούν, να ελέγχουν και να βελτιώνουν μια διαδικασία που περιγράφει την επίλυση ενός προβλήματος,
-να αναπτύσσουν προγράμματα σε μια γλώσσα προγραμματισμό, ώστε να λύνουν απλά προβλήματα ή να χειρίζονται ρομπότ και αυτοματισμούς,
− να σκέφτονται δημιουργικά και καινοτόμα και να αναπτύξουν ικανότητες αφαίρεσες, γενίκευσης και επίλυσης προβλημάτων με υπολογιστικό τρόπο,
− να κατανοούν θεμελιώδεις αρχές και μεθόδους της Πληροφορικής επιστήμης και να αντιλαμβάνονται βασικές πρακτικές που απορρέουν από αυτήν,
− να κατανοούν με κριτικό τρόπο τις επιδράσεις της ψηφιακής τεχνολογίας στη σύγχρονη κοινωνία και να συμπεριφέρονται δεοντολογικά, με υπευθυνότητα και με ασφάλεια στο διαδίκτυο.

ΦΥΣΙΚΗ ΑΓΩΓΗ

Το μάθημα της ΦΑ προσεγγίζει τους/τις μαθητές/τριες με μια ολιστική οπτική και έχει στόχο να τους/τις εφοδιάσει με τις απαραίτητες γνώσεις, δεξιότητες και στάσεις που θα τους/τις οδηγήσουν σε έναν δραστήριο και υγιεινό τρόπο ζωής. Η κίνηση αποτελεί αυτοσκοπό
αλλά και το μέσο που θα καταστήσει τους/τις μαθητές/τριες φυσικά δραστήριους/-ες και θα προάγει την υγεία και την ποιότητα της ζωής τους, διά βίου. Αυτό σημαίνει ότι το μάθημα της ΦΑ στοχεύει στον φυσικό/σωματικό εγγραμματισμό των μαθητών/-τριών.

Ειδικότερα, φυσικά/σωματικά εγγράμματοι θεωρούνται όσοι/όσες:
– Έχουν μάθει τις απαραίτητες κινητικές και κοινωνικές δεξιότητες και τις γνωστικές έννοιες για να συμμετέχουν σε ποικίλες φυσικές δραστηριότητες.
– Γνωρίζουν τα πλεονεκτήματα και τα οφέλη, σε όλες τις διαστάσεις της υγείας, από τη συμμετοχή σε διάφορες μορφές φυσικής δραστηριότητας.
– Συμμετέχουν συστηματικά σε φυσικές δραστηριότητες (ΦΔ).
– Αξιολογούν θετικά τη ΦΔ και τη συμβολή της στον υγιεινό τρόπο ζωής.
Τέσσερις (4) είναι οι σκοποί (και άρα τα Θεματικά Πεδία) του μαθήματος της ΦΑ που θα οδηγήσουν στον φυσικό/σωματικό εγγραμματισμό:
– Ο κινητικός είναι ο κυρίαρχος, ο πυρήνας, και αναφέρεται στην ικανότητα που επιδεικνύουν οι μαθητές/τριες σε ένα εύρος αθλητικών και κινητικών δεξιοτήτων, χρήσιμων για την επίτευξη της διά βίου άσκησης για υγεία και ποιότητα ζωής.
– Ο γνωστικός αναφέρεται στις έννοιες επιστημών και τις γνώσεις που θα αποκτήσουν οι μαθητές/- τριες για όλους τους σκοπούς (κινητικό, συμπεριφορικό και ηθικό/συναισθηματικό/ κοινωνικό) για να οδηγηθούν στη διά βίου άσκηση για υγεία και να βελτιώσουν την ποιότητα ζωής τους.
– Ο συμπεριφορικός συνδυάζεται με όλους τους άλλους σκοπούς και αναφέρεται στην εκπαίδευση των μαθητών/-τριών για τη συστηματική συμμετοχή σε ΦΔ  και την ανάπτυξη της φυσικής κατάστασης για υγεία (ΦΚΥγεία), διά βίου.
– Ο ηθικός/συναισθηματικός/κοινωνικός σχετίζεται με όλους τους προαναφερόμενους σκοπούς και αναφέρεται στην επίδειξη υπεύθυνης συμπεριφοράς και σεβασμού της διαφορετικότητας. Αναφέρεται, επίσης, στις κοινωνικές και συναισθηματικές δεξιότητες και αξίες των μαθητών/-τριών που συμβάλλουν στη διά βίου άσκηση για υγεία και ποιότητα ζωής